Historia

Korzenie osadnictwa na terenie obecnego miasta Pruszcza sięgają VI w. p.n.e. Od pierwszych wieków naszej ery, dzięki bliskości morza osada bujnie się rozwijała. W okresie wpływów rzymskich Pruszcz był prawdopodobnie głównym portem przy ujściu Wisły, dużym ośrodkiem wytwórczym oraz ważnym punktem na szlaku bursztynowym. Świadectwem dawnej świetności są odkryte później groby, urny grzebalne i różnego rodzaju wyroby z brązu, szkła, bursztynu oraz monety arabskie i rzymskie z odległej przeszłości.

Załamanie przyniosły siły przyrody - nastąpił spadek poziomu wód morskich, którego konsekwencją była utrata nadmorskiego położenia i wyludnienie. Lepsze czasy przyszły wraz z pojawieniem się na północy bliskiego sąsiada - Gdańska. Datą historyczną jest rok 1307 - wtedy po raz pierwszy pojawiła się nazwa Pruszcz. Czterdzieści lat później zbudowano śluzę i wytyczono nowe koryto rzeki.

Kanał dostarczał wodę pitną dla Gdańska oraz wodę potrzebną do napędzania urządzeń przemysłowych i wypełnienia fos miejskich. Wzrosła ranga miasta, ale jednocześnie narażone ono zostało na ataki. W 1367 r., dzięki odnowieniu lokacji przez komtura krzyżackiego, Pruszcz stał się pełnoprawną wsią z licznymi przywilejami, ale i obowiązkami.

Od tego czasu aż po wiek XVII wieś przechodziła wzloty i upadki - intensywny rozwój przerywany był najazdami i rabunkami, po których znowu wracały czasy świetności. Pozytywnie oddziaływało jednak zawsze sąsiedztwo Gdańska. Wiek XIX to wiek inwestycji - powstała wówczas cukrownia, szkoła, szpital, utwardzona została droga gdańsko-tczewska, zbudowano linię kolejową.

W roku 1920 Pruszcz znalazł się w obszarze utworzonego na mocy traktatu wersalskiego, Wolnego Miasta Gdańska. Był to początek kolejnego pomyślnego okresu ekonomicznego w dziejach Pruszcza - w latach dwudziestych zbudowano elektrownię, młyn, a także lotnisko. Mało znanym jest fakt, że w roku 1942 Pruszcz stał się dzielnicą Gdańska, stanowiąc jego zaplecze mieszkaniowe i militarne. Działania wojenne spowodowały duże zniszczenia, znacznie zmniejszyła się także liczba mieszkańców.

Po wojnie Pruszcz został już samodzielnym miastem, a w roku 1951 uzyskał do swej nazwy dopisek Gdański. Powojenna historia Pruszcza związana jest zarówno z rozwojem przemysłowym, jak i rolnictwem. Rok 1990 zapoczątkował czas samorządów lokalnych. Obecnie Pruszcz jest gminą miejską, terytorialnie zajmującą obszar miasta. Po reformie administracyjnej stał się na powrót siedzibą powiatu gdańskiego.